De Gruyter Fabriek
In 1986 kocht de Bossche Investerings Maatschappij (BIM) de De Gruyter Fabriek (DGF) in Den Bosch; De Gruyter was al failliet. Machines roesten. Maar oude liefde niet: de BIM vond dat dit industrieel erfgoed voor de stad behouden moest blijven. Zo startte dus niet de sloop van het comlex, maar de verhuur van werk- en opslagruimten.
De Gruyter verbouwd!
Anno 2008 zijn uiteenlopende bedrijven in het complex gehuisvest - van vormgevers, consultants en architecten tot internetondernemers, technische dienstverleners en beeldende kunstenaars. Eén kanttekening: De Gruyter Fabriek in Den Bosch is an old lady. Wat doe je met dametjes op leeftijd? Helpen bij de oversteek. Van oud naar nieuw.
Het imperium van de Bossche grootgrutter De Gruyter - dat op zijn hoogtepunt 525 winkels en 17 fabrieken voor levensmiddelen telde - introduceerde in de jaren vijftig het Snoepje van de Week: hebbedingetjes voor kinderen van de klant. Afscheid van en roemrucht tijdperk? Nee.
Het Snoepje van de Eeuw
In opdracht van de BIM werkt Tarra Architectuur & Stedenbouw uit Den Bosch aan de blauwdruk van de renovatie. In de fabriek zie je nog veel kenmerken van de Wederopbouw: sheddaken, luifels, beton, smeedijzer. Overal hoor je de echo van de Nieuwe Zakelijkheid. Ver doorgevoerde efficiëntie - de productielijnen waren over drie verdiepingen gestapeld - maar óók licht en lucht voor de arbeiders.
De sfeer van functionaliteit en opgestroopte mouwen willen we behouden. Tegelijkertijd tillen we het pand op naar gebruik in de 21ste eeuw: we pakken de 'schil' en indeling van het complex aan, maar ook de installatietechniek, de logistiek - het is nu een wirwar van gangen - en de omgeving.
Zo komen er parkeervoorzieningen, nieuwe ontsluitingswegen en een wandelboulevard. Binnen enkele jaren zal het gebied verknoopt zijn met Boschveld en de Kop van 't Zand, twee levendige stadsdelen - met industrieel erfgoed en culturele functies - die óók op de schop gaan.
Historie De Gruyter in vogelvlucht
In 1818 opent Piet de Gruyter een bedrijf in Den Bosch dat peulvruchten, granen en zaden verwerkt. Later wordt gestart met het branden van koffie. Eind 19e eeuw beschikt De Gruyter over diverse verwerkingsbedrijven waaronder een kolossale koffie- en cacaofabriek in de Bossche binnenstad en een retailorganisatie.
In 1913 wordt de 44ste winkel van De Gruyter in Nederland geopend.
Tussen 1936 en 1956 bouwt De Gruyter een fabriek en een kantoor aan de Veemarktkade in Den Bosch, vlakbij water- en spoorverbindingen. De bouw verloopt in zeven fasen; tijdens de Tweede Wereldoorlog zijn bouwmaterialen schaars.
De neergang van het kruideniersconcern zet eind jaren zestig in. Te laat schakelt De Gruyter over op het supermarktconcept.
In 1971 neemt de SHV het noodlijdende De Gruyter over, inclusief een verlies van enkele tientallen miljoenen guldens.
In 1976 komen de overgebleven onderdelen van De Gruyter in handen van supermarktketen De Spar. Het dossier-De Gruyter klapt definitief dicht.
Toekomst De Gruyter Fabriek in vogelvlucht
Tussen 2008 en 2014 gaat de BIM de DGF voor circa 16 miljoen euro transformeren. Om de exploitatie van de DGF levensvatbaar te houden, is bij het Europees Fonds voor Regionale Ontwikkeling (EFRO) een subsidieverzoek ingediend. Daarnaast is de Provincie Noord-Brabant om steun verzocht in het kader van versterking van de regionale economie. Beide verzoeken zijn in november 2008 gehonoreerd. Het EFRO kende een bedrag van 4,2 miljoen euro toe; de Provincie Noord-Brabant legde twee miljoen euro op tafel.
Enkele deelprojecten van de ingrijpende renovatie: verbetering van installatietechniek en logistiek, verfraaiing van de gebouwenschil, realisatie van ontmoetingsruimte en horecavoorziening, bouwkundige ingrepen in hal D (studioruimten), herkaveling van ruimten; realisatie van nieuwe publieksingang en entrees.
Infrastructurele verbeteringen: komst van nieuwe ontsluitingsweg, parkeergelegenheid en aanleg van wandelboulevard.